دنیای پر تلاطم و نا آرام امروز که امنیت سازمانها ، مؤسسات وتشکیلات نظامی، انتظامی ، صنعتی و بالاخره خصوصی مورد تهدید همیشگی و دائم قرار دارد ، استفاده از دستگاهها و سیستمهای مدرن جهت تامین امنیتهای لازم وکافی ضرورت خیلی زیادی دارد.
امروزه با توجه به حوادث بوجود آمده باید برای جلوگیری از هرگونه اتفاق ناخواسته تدبیری بیاندیشیم . یکی از مسائلی که در این زمینه مورد بحث می باشد استفاده از سیستمهای حفاظتی ( دزدگیر ) می باشد.
1- سیستم حفاظتی
برای آگاهی از ورود افراد غیر مجاز به داخل یک ساختمان ، فروشگاه و یا یک بانک ، در مواقعی که کسی در آنجا حضور ندارد ، ما نیاز به یک سیستم هشدار دهنده داریم . این سیستم هشدار دهنده ( حفاظتی ) می تواند با فعال کردن آژیر یا ارسال پیام از طریق خط تلفن از هر گونه خسارت و دستبرد جلوگیری بعمل آورد .
یک مجموعه سیستم حفاظتی از چند بخش تقسیم شده است که به شرح ذیل می باشد :
1- دتکتورها ( Detector )
2- سنسورها ( Sensor )
3- شستی اضطراری
4- بلندگو ( Speaker )
5- آژیر ( Siren )
6- دستگاه تلفن کننده
7- دستگاه کنترل از راه دور جهت خاموش و روشن کردن دستگاه مرکزی
8- باتری ( Battery )
1-1- دتکتورها ( Detector )
یکی از عناصر اصلی فعال کننده سیستم حفاظتی می باشد و به چند نوع تقسیم می شود :
الف ) Motion Detection
این نوع دتکتورها از اصلی ترین قسمتهای یک مجموعه حفاظتی محسوب می شوند و از دیگر دتکتورها کاربرد بیشتری دارند . طرز کار این نوع دتکتورها بر اساس امواج مادون قرمز (Infrared Radiation ) و به صورت Passive می باشد و در روز و شب می توان از آنها استفاده کرد . موقعی که شخصی درمعرض دید این دتکتور قرارگیرد ، فعال شده و یک پالس به دستگاه مرکزی ارسال نموده و باعث بکار افتادن آلارم دستگاه می شود .
این دتکتورها دارای یک زاویه دید و فاصله دید مشخص می باشند و معمولاً در کاتالوگ آنها بیان شده است . این نوع دتکتورها نیز به چند نوع تقسیم می شوند که نوع مورد استفاده بستگی به محل نصب دارد ( سقفی – دیواری )
این دتکتورها به چشم الکترونیکی نیز معروفند و مقدار جریان مصرفی آنها حدود چند میلی آمپر است .
نکته : کارکرد این دتکتورها به صورت Normally Close ( N.C ) و یا Normally Open ( N.O ) است .
- امواج مادون قرمز (Infrared Radiaton )
مادون قرمز بخشی از طیف الکترومغناطیسی است که دارای طول موجی بین ( nm 760 – mm 1 ) می باشد .معمولاً مادون قرمز را به سه قسمت نزدیک (Near Infrared ) ، میانی (Mid Infrared ) و دور (Far Infrared ) تقسیم می کنند که در ذیل بیان شده است . لازم بذکر است که فرکانس مادون قرمز بین ( T HZ 100 – T HZ 1 ) می باشد .
Far Infrared
Mid Infrared
Near Infrared
محدوده طیفی
انتها
ابتدا
انتها
ابتدا
انتها
ابتدا
طول موج
1 میلی متر
15 میکرو متر
15 میکرو متر
3 میکرو متر
3 میکرو متر
760 نانو متر
از مارکهای تجاری معروف این دتکتورها می توان به پارادکس ( PARADOX ) اشاره نمود .
در زیر چند نمونه از این دتکتورها نشان داده شده است .
ب ) دتکتورهای دودی و حرارتی
این نوع دتکتورها از نوع غیر صنعتی می باشند و قابلیت اتصال به سیستم مرکزی را دارند و در صورت ایجاد دود یا آتش سوزی فعال شده و با ارسال پالسی به دستگاه مرکزی آژیر و یا بلندگو فعال می شود .
در زیر چند نمونه از این دتکتورها نشان داده شده است .
1-2- سنسور ( Sensor )
سنسورها عملی مشابه دتکتورها انجام می دهند . ساختمان و طرز کار آنها به صورت مکانیکی می باشد و احتمال خرابی یا خوب عمل نکردن آنها از چشمهای الکترونیکی بیشتر است .
انواع سنسور
سنسورها به چند نوع تقسیم می شوند که دو نوع آنها کاربرد بیشتری دارد و به شرح ذیل است :
الف ) سنسور کشویی : این نوع سنسور برای درب و پنجره های کشویی بکار می روند . این سنسورها مگنت نیز نامیده می شوند . این سنسورها دارای دو قطعه می باشند که داخل یکی از آنها آهن ربا و داخل دیگری یک استوانه شیشه ای وجود دارد .با دور شدن آهن ربا از بخش شیشه ای سنسور فعال شده و سپس آژیر بصدا در می آید .
عملکرد این سنسور به صورت Normally Close ( N.C ) می باشد . در شکل زیر یک نمونه آن نشان داده شده است .
ب ) سنسور لرزشی : عملکرد این سنسور به صورت لرزشی می باشد . این سنسور را بر روی شیشه و یا محلهایی که امکان وارد آمدن ضربه به آنجا می باشد نصب می کنند . در هنگام وارد شدن ضربه در محل نصب این سنسور ، پلاتین داخل سنسور یک لحظه از حالت تماس خود خارج شده و سنسور فعال شده و با ارسال پیغام به دستگاه مرکزی آژیر و یا بلنگو فعال می شود .
عملکرد این سنسور به صورت Normally Close ( N.C ) می باشد . در شکل زیر یک نمونه آن نشان داده شده است .
1-3- شستی اضطراری
شستیها از نوع معمولی بوده و به صورت یک کلید عمل می کنند . این شستی ها در مواقع اضطراری و خطر جهت فعال کردن بلندگو و آژیر بکار می روند . به عنوان مثال می توانداخل یک بانک را نام برد که شستی بصورت مخفی و در دسترس رئیس و یا یکی از کارکنان قرار دارد و با احساس خطر کردن شستی فشار داده می شود و آژیر بصدا در می آید .
1-4- بلندگو ( Speaker )
بلندگو جهت اعام خطر در یک سیستم حفاظتی بکار می رود . پس از تحریک شدن دتکتورها و سنسورها و ارسال پالس به دستگاه مرکزی ، بلندگو فعال می شود . بلندگوها در توانهای مختلف بکار می روند و تعداد قابل نصب آنها بستگی به توان خروجی دستگاه مرکزی دارد و از دو ، چهار و یا بیشتر می توان استفاده کرد .
نکته : بلندگوها را معمولاً در یک کاور قرار داده و در یک محل با ارتفاع زیاد و دور از دسترس قرار می دهند .
1-5- آژیر (Siren )
استفاده از آژیر در این سیستمها خیلی نیز ضروری نمی باشد . آژیر با برق مستقیم 12 ولت کار می کند و به دو صورت تک صدا و چند صدا می باشد .
1-6- دستگاه تلفن کننده
در واقع هیچ سیستم حفاظتی بدون دستگاه تلفن کننده کامل نیست . این دستگاه که پس از ارسال پالس دریافتی از دتکتورها
و یا سنسورها فعال می شود و با توجه به شماره تلفنهای ذخیره شده در آن ، از طریق خط تلفن با آن شماره ها ارتباط بر قرار کرده
و پیام ضبط شده و یا یک آلارم به نشانه فعال شدن سیستم مرکزی ارسال می کند .
تلفن کننده ها در انواع مختلف و با حافظه های مختلف ( 4 ،6 ، 8 و 12 ) موجود می باشند .
1-7- دستگاه کنترل از راه دور جهت روشن و خاموش نمودن دستگاه مرکزی
این دستگاه دارای یک ریموت کنترل از راه دور برای کنترل و خاموش و روشن کردن سیستم مرکزی ( حدوداً 80 متر ) می باشد . این دستگاه در انواع و مدلهای مختلف ساخته
می شوند ولی نحوه کار آنها یکی است . برخی از این دستگاهها دارای دو رله و برخی دیگر دارای سه رله می باشند .
1-8- باتری
برای مواقعی که برق شهر قطع می باشد از باتری استفاده می شود و می تواند به دو صورت تر و یا خشک باشد که معمولاً
از باتریهای خشک استفاده می شود . با توجه به تعداد دتکتورهای نصب شده باید از باتری با آمپر مناسب استفاده نمود .